Borçlar ve Sözleşme Hukuku
Sözleşme Cezası (Cezai Şart)
Borçlunun borcunu hiç veya gereği gibi ifa etmemesi halinde, alacaklıya ödemeyi önceden taahhüt ettiği ekonomik değer veya para cezasıdır.
Türk Borçlar Kanunu madde 179 ve devamında düzenlenen cezai şart, sözleşmeye bağlılığı güçlendirmek ve olası bir ihlal durumunda alacaklının zararını ispat etme külfetini ortadan kaldırmak amacıyla kullanılır. Uygulamada ticari sözleşmelerde, inşaat projelerinde ve gizlilik anlaşmalarında çok sık yer alır. Alacaklı, herhangi bir zarara uğramadığını veya zararının ceza miktarından az olduğunu kanıtlamak zorunda kalmadan cezai şartı talep edebilir. Ancak TBK madde 182 gereğince, hakim aşırı gördüğü cezai şartı tarafların ekonomik durumunu ve olayın özelliklerini dikkate alarak kendiliğinden (resen) indirme yetkisine sahiptir.